Etiopia: Turmi, Dorze i Addis Abeba – relacja z pobytu i pracy wolontariackiej
02.08–01.09.2026 | Damian Pikor, Marcin Błeński, Tymoteusz Kozłowski, Kinga Flis

2 sierpnia 2026 r. rozpoczęliśmy wolontariat medyczny w Etiopii. Naszą podróż rozpoczęliśmy od Turmi – niewielkiej miejscowości położonej na południu kraju. Bezpośrednio po przyjeździe poznaliśmy lokalny personel medyczny i zapoznaliśmy się z jego potrzebami. Wraz z naszym gospodarzem i jego współpracownikami rozpoczęliśmy również rozmowy na temat sytuacji zdrowotnej i potrzeb mieszkańców plemienia Hamerów.

Już następnego dnia rozpoczęliśmy działania medyczne, które trwały przez kolejne dwa tygodnie. Polegały przede wszystkim na udzielaniu pomocy w ramach podstawowej opieki medycznej. Na miejscu spotkaliśmy się z bardzo różnorodnymi przypadkami – od dzieci z zaawansowanymi infekcjami i grzybicami skóry po dużą grupę dorosłych cierpiących na jaglicę, chorobę zakaźną oczu, która w Europie praktycznie już nie występuje.

Było to dla nas spotkanie z zupełnie innymi realiami medycyny niż te, z którymi mamy do czynienia na co dzień w Polsce. W wielu przypadkach ograniczony dostęp do lekarza, diagnostyki i leków sprawia, że choroby, które w Polsce można stosunkowo szybko rozpoznać i leczyć, pozostają nieleczone przez długi czas.

Nasze działania były możliwe przede wszystkim dzięki ogromnemu zaangażowaniu naszego gospodarza i jego współpracowników. Pomagali oni w organizacji pracy, tłumaczeniu rozmów z pacjentami oraz zapewnieniu odpowiednich warunków do przeprowadzania badań i wdrażania leczenia. Lokalna społeczność pokazała nam również, jak ważne są wzajemna pomoc, współpraca między sąsiadami i troska o drugiego człowieka.

Osoby, którym mogliśmy pomóc, okazywały ogromną wdzięczność – nie tylko za udzieloną pomoc medyczną, ale również za samą obecność i zainteresowanie ich problemami.

Nasze działania medyczne w pierwszej części wyjazdu były nadzorowane merytorycznie przez lek. Damiana Pikora.

Kolejne półtora tygodnia spędziliśmy w górach, w miejscowości Dorze, oddalonej o około 300 km od naszej pierwszej lokalizacji. Również tutaj spotykaliśmy się z podobnymi problemami zdrowotnymi. U dzieci dominowały infekcje i choroby skóry, natomiast u dorosłych często rozpoznawaliśmy choroby przewlekłe, które przez wiele lat pozostawały nieleczone z powodu utrudnionego dostępu do opieki zdrowotnej.

Pod koniec pobytu w Dorze wsparliśmy lokalną placówkę medyczną, przekazując jej leki, okulary oraz materiały opatrunkowe. Były to zasoby, do których lokalna społeczność miała wcześniej bardzo ograniczony dostęp.

Ostatnie sześć dni naszej misji spędziliśmy w stolicy Etiopii – Addis Abebie, gdzie pracowaliśmy na rzecz ośrodka prowadzonego przez Siostry Misjonarki Miłości dla osób ubogich i potrzebujących. Trafiali do nas pacjenci z poważnymi poparzeniami, gruźlicą, malarią oraz innymi schorzeniami wymagającymi pomocy medycznej.

Działania medyczne w Dorze oraz Addis Abebie były nadzorowane przez ratownika medycznego Marcina Błeńskiego.

Cały wyjazd i pomoc, którą mogliśmy nieść potrzebującym, były możliwe dzięki wsparciu Fundacji Redemptoris Missio. To dzięki przekazanym przez Fundację lekom, materiałom medycznym i opatrunkom mogliśmy nie tylko prowadzić działania medyczne, ale również pozostawić część potrzebnych środków w lokalnej placówce.

Ten miesiąc był dla nas czasem intensywnej pracy, zdobywania nowych doświadczeń oraz poznawania realiów medycyny w miejscach, gdzie dostęp do podstawowej opieki zdrowotnej jest wciąż bardzo ograniczony. Cieszymy się, że mogliśmy wykorzystać swoją wiedzę i umiejętności, aby wesprzeć lokalne społeczności.

Wyjazd do Etiopii pokazał nam, że pomoc medyczna to nie tylko leczenie konkretnych chorób. To także obecność, rozmowa, zainteresowanie drugim człowiekiem i próba dotarcia z pomocą tam, gdzie dostęp do opieki zdrowotnej jest najbardziej ograniczony.

Sprawozdanie z misji medycznejw Papui – Nowej Gwinei (19.07.2026 – 18.08.2026)

W dniach 19 lipca–1 sierpnia 2026 roku wolontariuszki Fundacji Redemptoris Missio – Aleksandra Rabęda i Katarzyna Pilarczyk – wzięły udział w misji okulistycznej w Papui-Nowej Gwinei. Wraz ze specjalistą, lek. Dariuszem Tuleją, prowadziły badania okulistyczne mieszkańców Port Moresby oraz odległych miejscowości, docierając również do osób, dla których dostęp do specjalistycznej pomocy medycznej jest bardzo ograniczony.

Misja pokazała, jak ogromne znaczenie ma możliwość przeprowadzenia badania okulistycznego i otrzymania odpowiednio dobranych okularów. Dla wielu osób było to pierwsze badanie wzroku w życiu. Szczególnie trudna sytuacja dotyczy mieszkańców bardziej odległych miejscowości, dla których wyjazd do większego miasta, aby skorzystać z pomocy okulisty, jest często po prostu nieosiągalny.

Pierwszym miejscem, do którego dotarły wolontariuszki, było Holy Spirit Seminary w Port Moresby. Przebadano tam 60 duchownych. Połowa z nich potrzebowała okularów, a większość spośród osób wymagających korekcji potrzebowała ich zarówno do dali, jak i do bliży.

Następnie badania przeprowadzono w Katolickiej Szkole Marianville w Port Moresby. W ciągu misji przebadano tam 330 osób – uczniów, nauczycieli oraz członków ich rodzin mieszkających w sąsiadującej ze szkołą wiosce.

Dla większości pacjentów było to pierwsze w życiu badanie okulistyczne. Okularów potrzebowało 140 osób.

Wśród uczennic najczęściej występowały niewielkie wady krótkowzroczności: -0,25, -0,5 oraz -1,0 dioptrii. Wspólnie z lek. Dariuszem Tuleją wolontariuszki wykonywały również badania przedniego odcinka oka oraz dna oka. Do punktu zgłaszały się osoby z infekcjami gałki ocznej. Prowadzono także rejestr pacjentów, u których zdiagnozowano skrzydliki i zaćmę – schorzenia, które wymagają dalszej obserwacji, a w niektórych przypadkach specjalistycznego leczenia.

Kolejnym etapem misji był dystrykt Abau, gdzie wolontariuszki dotarły do mieszkańców Gavuone. Tam przebadano 250 osób.

W tej grupie skala potrzeb była jeszcze większa – okularów potrzebowało aż 80 proc. przebadanych pacjentów. Wśród mieszkańców znacznie częściej obserwowano również skrzydliki.

Pacjenci podkreślali, że możliwość skorzystania z badania była dla nich wyjątkowa. Dla wielu osób była to jedyna realna szansa na zbadanie wzroku i otrzymanie okularów, ponieważ dotarcie do większego miasta i skorzystanie z pomocy okulisty znajduje się poza ich możliwościami.

Ta część misji szczególnie pokazała, jak ważne jest docieranie z pomocą medyczną bezpośrednio do lokalnych społeczności. Czasem nie wystarczy, że specjalistyczna pomoc istnieje – trzeba jeszcze sprawić, aby mogły z niej skorzystać osoby mieszkające z dala od dużych ośrodków.

Nie tylko okulary

Misja okulistyczna to nie tylko dobór szkieł. To również możliwość wczesnego wykrycia chorób i nieprawidłowości, które bez odpowiedniej diagnostyki mogą pozostać niezauważone.

Podczas badań wolontariuszki i lek. Dariusz Tuleja spotykali osoby wymagające dalszej diagnostyki lub leczenia. Każde takie rozpoznanie może być pierwszym krokiem do uzyskania specjalistycznej pomocy.

Wyniki misji pokazują, że potrzeby okulistyczne mieszkańców Papui-Nowej Gwinei są bardzo duże, szczególnie w miejscach oddalonych od większych miast. Dla wielu pacjentów para okularów oznacza nie tylko lepsze widzenie, ale także większą samodzielność i możliwość codziennego funkcjonowania, nauki czy pracy.

Dziękujemy Aleksandrze Rabędzie i Katarzynie Pilarczyk za ich zaangażowanie oraz lek. Dariuszowi Tulei za specjalistyczną pomoc podczas misji.

Takie wyjazdy są możliwe dzięki wszystkim, którzy wspierają medyczne działania Fundacji Redemptoris Missio. To dzięki Państwa pomocy możemy docierać z lekarzami, lekami, sprzętem i niezbędnymi materiałami medycznymi również tam, gdzie dostęp do opieki zdrowotnej jest najbardziej ograniczony.

Podsumowanie misji medycznej w Zambii (19.07.2026-01.08.2026)

Patrycja Chowańska i Margareta Budner

Podczas dwutygodniowej misji medycznej w Zambii prowadziłyśmy działalność kliniczną, dydaktyczną oraz szkoleniową w dwóch ośrodkach medycznych, wspierając lokalny personel i zapewniając specjalistyczną opiekę pacjentom.

Tydzień I – University Teaching Hospital, Lusaka

Pierwszy tydzień spędziłyśmy w University Teaching Hospital w Lusace, pracując na oddziale chirurgii dziecięcej. Głównym celem tego etapu misji było uczestnictwo w intensywnym programie operacji rozszczepów wargi i podniebienia u dzieci. Wraz z międzynarodowym zespołem chirurgów plastycznych, chirurgów szczękowo-twarzowych oraz anestezjologów z Zambii, Zimbabwe, Kenii i Wietnamu wykonywałyśmy zabiegi operacyjne, które odbywały się równolegle na trzech salach operacyjnych.

Dzięki doskonałej współpracy z lekarzami organizacji Love Without Reason każdego dnia rozpoczynaliśmy pracę już około godziny 6:30 rano, a zabiegi trwały często do późnych godzin wieczornych. Oprócz operacji rozszczepów przeprowadzano również skomplikowane zabiegi usuwania nowotworów okolicy twarzoczaszki, często wymagające rozległych rekonstrukcji.

Istotnym elementem naszej pracy była również działalność edukacyjna. Przygotowałyśmy i przeprowadziłyśmy wykłady oraz szkolenia dla studentów medycyny, rezydentów chirurgii plastycznej i chirurgii szczękowo-twarzowej. Część lekarzy uczestniczyła w zajęciach zdalnie, łącząc się spoza granic Zambii. Spotkania cieszyły się dużym zainteresowaniem i były okazją do merytorycznych dyskusji oraz wymiany doświadczeń. Dzięki temu lokalni lekarze mogli poszerzyć swoją wiedzę, a wspólna analiza przypadków stworzyła podstawy do dalszej współpracy i rozwoju specjalistów.

Tydzień II – Katondwe Mission Hospital

Drugi tydzień misji spędziłyśmy w Katondwe Mission Hospital – szpitalu prowadzonym przez Siostry Służebniczki Niepokalanego Poczęcia NMP, położonym w miejscowości Katondwe przy granicy Zambii, Zimbabwe i Mozambiku. Od poniedziałku do piątku pracowałyśmy od wczesnych godzin porannych do późnego wieczora, zapewniając kompleksową opiekę chirurgiczną i stomatologiczną mieszkańcom regionu.

Na szczególne uznanie zasługuje działalność s. Mirosławy Góry – chirurga, która nieprzerwanie pełni posługę misyjną w Katondwe od 1990 roku. Jej ogromne doświadczenie, wyjątkowe umiejętności chirurgiczne oraz niezwykłe zaangażowanie w opiekę nad pacjentami budzą najwyższy szacunek. Każdego dnia wykonuje skomplikowane zabiegi operacyjne w wymagających warunkach, zapewniając chorym leczenie na najwyższym poziomie. Możliwość wspólnej pracy z s. Mirosławą była dla nas niezwykle cennym doświadczeniem i inspiracją.

Równie ważną rolę w funkcjonowaniu szpitala odgrywa s. Krystyna – pielęgniarka i administratorka placówki, która z ogromnym zaangażowaniem koordynuje jej codzienną działalność. Dzięki wspólnej pracy obu sióstr szpital jest doskonale zorganizowany, bardzo zadbany i – jak na warunki misyjne – wyjątkowo dobrze wyposażony. Kompleksowa opieka nad pacjentami, wysoki standard leczenia oraz sprawna organizacja są efektem ich wieloletniej pracy, wiedzy, doświadczenia i niezwykłego oddania mieszkańcom regionu. Jesteśmy pod ogromnym wrażeniem poziomu medycyny, jaki udało się stworzyć w Katondwe, oraz misji, którą siostry z powodzeniem realizują od wielu lat.

Dr Margareta wykonywała szeroki zakres zabiegów chirurgicznych, obejmujących leczenie rozległych ran, oparzeń, amputacje kończyn, usuwanie guzów nowotworowych, przeszczepy skóry oraz operacje przepuklin.

Dr Patrycja prowadziła leczenie stomatologiczne we współpracy z trzema lokalnymi technikami stomatologicznymi. Wykonywała przede wszystkim zabiegi z zakresu periodontologii i chirurgii stomatologicznej, a dzięki dobrze wyposażonemu gabinetowi możliwe było również prowadzenie leczenia zachowawczego oraz zabiegów profilaktycznych. Po zakończeniu przyjęć stomatologicznych aktywnie wspierała również zespół chirurgiczny na sali operacyjnej.

Podczas pobytu w Katondwe współpracowałyśmy z zespołem Polskiej Misji Medycznej, w skład którego wchodzili dr Joanna Niemunis-Sawicka – radiolog oraz dr Dariusz Bednarski – anestezjolog. Współpraca specjalistów z różnych dziedzin pozwoliła na kompleksową diagnostykę i leczenie większej liczby pacjentów oraz znacząco zwiększyła skuteczność prowadzonych działań.

We wszystkich operacjach i zabiegach aktywnie uczestniczyli lokalni lekarze, pielęgniarki oraz instrumentariusze. Równolegle prowadziłyśmy szkolenia praktyczne, przekazując wiedzę i doświadczenie miejscowemu personelowi. Jednym z najważniejszych celów naszej misji było pozostawienie trwałego efektu w postaci podniesienia kwalifikacji lokalnych zespołów medycznych, aby mogły one jeszcze skuteczniej pomagać pacjentom po zakończeniu naszego wyjazdu.

Misja była nie tylko okazją do udzielenia pomocy medycznej dużej liczbie pacjentów, ale również do budowania międzynarodowej współpracy oraz wzmacniania kompetencji lokalnych pracowników ochrony zdrowia. Wierzymy, że przekazana wiedza i zdobyte wspólnie doświadczenia będą procentować przez kolejne lata, przyczyniając się do poprawy jakości opieki medycznej w regionie.

W dniach 11.06–14.07.2026 r. miałyśmy niesamowitą okazję wziąć udział w wolontariacie organizowanym przez Fundację Redemptoris Missio. Jako techniczki dentystyczne i studentki UMP spędziłyśmy miesiąc w Abong Mbang w Kamerunie, niosąc pomoc tam, gdzie braki zębowe były codziennością pacjentów.

Co udało nam się zrobić?

Naszym głównym zadaniem było przywrócenie pacjentom funkcji żucia, mowy i pięknego uśmiechu.
Przyjęłyśmy ok. 25 pacjentów.
Wykonałyśmy łącznie ok. 36 protez (akrylowych – zarówno całkowitych, jak i częściowych) metodą puszkowania.
Wstawiłyśmy 163 zęby.

Jak wyglądała praca od kuchni?

Do dyspozycji miałyśmy unity stomatologiczne, na których przyjmowałyśmy pacjentów i pobierałyśmy wyciski. Cały sprzęt i materiały przywiozłyśmy ze sobą z Polski, a część niezbędnych rzeczy dotarła wcześniej kontenerem. Z kolei gips potrzebny do modeli i puszkowania sprowadzałyśmy ze stolicy – Jaunde. Sprzęt na miejscu w zupełności wystarcza do komfortowej pracy dwóch techników jednocześnie, choć na przyszłość planujemy usprawnić metodę i przejść np. na silikonowe przedlewy.

Wyzwania i wskazówki dla kolejnych wolontariuszek

Komunikacja: Głównym językiem w okolicy jest francuski, co na początku mogło być wyzwaniem. Na szczęście dzięki pomocy sióstr i lokalnych pracowników mówiących po angielsku radziłyśmy sobie z tym bez problemu. Specyfika pacjentów: Zgłaszało się do nas mnóstwo osób z brakami zębów siecznych pierwszych i drugich ( głównym środkiem transportu są motory przez które dużo ludzi traci zęby na ulicach ) oraz zębów trzonowych pierwszych. Ważna techniczna uwaga: Przy planowaniu pracy laboratoriów w takich miejscach warto od razu zwrócić uwagę na system odprowadzania wody. Gips, wosk i resztki z prac potrafią błyskawicznie zapchać rury ( coś o tym wiemy, bo powodzie były u nas regularnie). Najlepiej sprawdzi się odpływ wychodzący bezpośrednio z pracowni na zewnątrz, żeby oszczędzić problemów z instalacją budynku (choć na miejscu siostry już znają ten temat).

Podsumowanie

To była przygoda życia, ale też ogromna lekcja pokory,kompromisów i nieplanowanej improwizacji. Dzięki temu udało nam się stworzyć w pełni funkcjonalne laboratorium i realnie pomóc lokalnej społeczności. Gorąco polecamy to doświadczenie każdemu technikowi, który chce sprawdzić swoje umiejętności w zupełnie innej rzeczywistości!